To ciasto z kaszy mannej i budyniu robi się szybko, nie wymaga skomplikowanych składników i daje bardzo przyjemny efekt: miękki środek, delikatną strukturę i lekko wilgotny miąższ. Dobrze sprawdza się wtedy, gdy potrzeba prostego wypieku do kawy bez długiego stania przy blacie. Kasza manna nadaje mu subtelnej ziarnistości, a budyń wygładza masę i pomaga uzyskać jasne, puszyste wnętrze. Najlepiej smakuje po lekkim przestudzeniu, kiedy wierzch jest już suchy, a środek nadal pozostaje miękki.
Składniki na ciasto z kaszy mannej i budyniu
Porcja na tortownicę o średnicy 24 cm albo keksówkę około 30 x 11 cm. Wszystkie składniki dobrze wcześniej wyjąć z lodówki, żeby miały temperaturę pokojową — masa będzie wtedy bardziej jednolita i lepiej urośnie.
- 4 jajka w rozmiarze M
- 160 g drobnego cukru
- 1 opakowanie cukru wanilinowego lub 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego
- 120 ml oleju roślinnego o neutralnym smaku
- 250 g jogurtu naturalnego lub gęstego kefiru
- 160 g kaszy mannej
- 1 opakowanie budyniu waniliowego bez cukru, 40 g
- 2 łyżeczki proszku do pieczenia
- szczypta soli
- masło i odrobina kaszy mannej lub bułki tartej do przygotowania formy
Opcjonalnie do wykończenia: cukier puder, lukier cytrynowy albo garść malin, borówek czy porzeczek dodanych bezpośrednio do ciasta.
Po połączeniu składników warto odczekać 10 minut przed pieczeniem. Kasza manna zdąży wchłonąć część płynu, dzięki czemu ciasto piecze się równiej i nie robi się zakalec przy samym spodzie.
Przygotowanie ciasta z kaszy mannej i budyniu krok po kroku
- Nagrzać piekarnik do 175°C, góra-dół, bez termoobiegu. Formę posmarować masłem i oprószyć cienko kaszą manną albo bułką tartą. Nadmiar strząsnąć.
- Jajka wbić do dużej miski, dodać cukier, cukier wanilinowy i szczyptę soli. Ucierać mikserem przez około 5–7 minut, aż masa stanie się jasna, wyraźnie gęstsza i napowietrzona. Ten etap naprawdę robi różnicę — od niego zależy lekkość wypieku.
- Zmniejszyć obroty miksera i cienką strużką wlać olej. Następnie dodać jogurt. Mieszać tylko do połączenia. Nie trzeba długo ubijać, wystarczy gładka masa bez grudek.
- W osobnej misce wymieszać kaszę manną, proszek budyniowy i proszek do pieczenia. Suche składniki wsypywać do masy w 2–3 partiach, mieszając krótko szpatułką albo mikserem na najniższych obrotach. Po wsypaniu całość powinna być dość płynna, ale nie wodnista.
- Odstawić masę na 10 minut. To moment, w którym kasza zaczyna pracować. Jeśli po tym czasie ciasto mocno zgęstnieje, można dodać 1–2 łyżki jogurtu lub mleka i delikatnie wymieszać. Konsystencja ma przypominać gęste ciasto naleśnikowe.
- Przelać masę do przygotowanej formy. Jeśli mają zostać dodane owoce, rozsypać je po wierzchu i bardzo lekko wcisnąć. Do tego ciasta najlepiej pasują małe owoce, które nie puszczają zbyt dużo soku od razu po włożeniu do piekarnika.
- Piec przez 40–50 minut. W tortownicy zwykle wystarcza około 42–45 minut, w keksówce pieczenie może potrwać kilka minut dłużej. Pod koniec sprawdzić patyczkiem środek ciasta — po wyjęciu powinien być suchy albo z kilkoma drobnymi, wilgotnymi okruszkami, ale bez surowego ciasta.
- Po upieczeniu uchylić piekarnik na 2–3 minuty, potem wyjąć formę i odstawić na kratkę. Kroić dopiero po lekkim przestudzeniu. Gorące ciasto jest bardzo delikatne i może się lekko kruszyć przy nożu.
Po ostudzeniu można zostawić je w najprostszej wersji i tylko oprószyć cukrem pudrem. Dobrze wypada też cienki lukier z soku z cytryny i cukru pudru, bo przełamuje łagodny, mleczno-waniliowy smak ciasta.
Jak uzyskać delikatne i puszyste ciasto z kaszy mannej i budyniu
Napowietrzenie masy i odpowiednia temperatura
Najczęstszy problem przy tego typu cieście to zbyt zbita struktura. Zwykle bierze się to z za krótkiego ubicia jajek z cukrem albo z użycia zimnych składników. Jajka ubite porządnie, do jasnej i puszystej masy, zastępują część pracy proszku do pieczenia i nadają wypiekowi lekkość bez przesadnej kruchości.
Składniki w temperaturze pokojowej łączą się szybciej i nie ścinają tłuszczu w masie. Dzięki temu nie tworzą się grudki, a ciasto rośnie bardziej równomiernie. Jogurt wyjęty prosto z lodówki potrafi obniżyć temperaturę masy na tyle, że wypiek wychodzi cięższy.
Nie warto też mieszać ciasta zbyt długo po dodaniu suchych składników. Kasza manna i budyń mają tylko połączyć się z mokrą bazą. Zbyt intensywne mieszanie wybija powietrze i sprawia, że po upieczeniu środek staje się bardziej „kluchowaty” niż puszysty.
Dlaczego odpoczynek masy jest ważny
Kasza manna chłonie płyn stopniowo, nie od razu. Jeśli ciasto trafi do piekarnika tuż po wymieszaniu, na górze może ładnie wyrosnąć, ale przy spodzie czasem tworzy się cięższa warstwa. Krótkie odstawienie pomaga ustabilizować strukturę i wyrównać wilgotność w całej masie.
Nie trzeba jednak przesadzać w drugą stronę. 10 minut zwykle wystarcza. Przy dłuższym staniu ciasto może zgęstnieć zbyt mocno, a wtedy rośnie słabiej. Jeśli masa wyraźnie tężeje, kilka łyżek mleka albo jogurtu załatwia sprawę.
Jeśli wierzch zaczyna rumienić się za szybko, a środek nadal jest surowy, wystarczy przykryć formę luźno kawałkiem folii aluminiowej na ostatnie 10–15 minut pieczenia.
Warianty i zamienniki, które naprawdę się sprawdzają
To ciasto daje się łatwo modyfikować bez ryzyka, że przestanie wychodzić. W wersji bardziej maślanej zamiast oleju można użyć 100 g roztopionego i przestudzonego masła. Smak będzie pełniejszy, a aromat bardziej deserowy. Olej daje z kolei delikatniejszy, bardziej neutralny efekt i dłużej utrzymuje wilgotność.
Jogurt naturalny można zamienić na kefir, maślankę albo śmietanę 12%. Przy rzadszych produktach mlecznych masa będzie nieco luźniejsza, co zwykle wydłuża pieczenie o 3–5 minut. Jeśli używana jest śmietana, ciasto wychodzi odrobinę cięższe, ale bardzo miękkie.
Proszek budyniowy najczęściej wybiera się waniliowy, bo najlepiej pasuje do charakteru tego wypieku. Dobrze działa też śmietankowy. Wersja czekoladowa jest możliwa, ale wtedy smak kaszy mannej jest mniej wyczuwalny, a samo ciasto robi się bardziej deserowe niż klasyczne.
Do środka można dorzucić skórkę otartą z cytryny, trochę rodzynek wcześniej namoczonych w ciepłej wodzie albo drobno posiekane morele. Z owoców najlepiej trzymają formę maliny, borówki i wiśnie bez pestek. Duże kawałki jabłek czy śliwek lepiej układać cienko na wierzchu niż mieszać z masą.
Wartości odżywcze ciasta z kaszy mannej i budyniu
Jedna porcja, przy podziale na 12 kawałków, to orientacyjnie około 220–260 kcal, zależnie od użytego nabiału i sposobu wykończenia. W kawałku znajduje się przeciętnie 4–5 g białka, 9–11 g tłuszczu i 30–35 g węglowodanów.
Kasza manna dostarcza głównie węglowodanów i daje energię, budyń wpływa bardziej na strukturę niż na wartość odżywczą, a jajka podnoszą zawartość białka. Jeśli ciasto ma być lżejsze, można zmniejszyć ilość cukru do 130–140 g. Wypiek nadal będzie udany, zwłaszcza gdy planowane jest posypanie cukrem pudrem lub polanie lukrem.
Przechowywanie i podawanie
Po całkowitym ostudzeniu ciasto najlepiej trzymać pod przykryciem, w temperaturze pokojowej, przez 2 dni. Jeśli w domu jest bardzo ciepło albo do środka dodane zostały owoce, bezpieczniej przechować je w lodówce do 4 dni. Przed podaniem dobrze wyjąć porcję wcześniej, bo w temperaturze pokojowej miąższ robi się wyraźnie delikatniejszy.
To ciasto dobrze znosi także mrożenie. Warto pokroić je od razu na kawałki, zawinąć pojedynczo i zamrozić na maksymalnie 2 miesiące. Rozmrażać najlepiej powoli, w lodówce albo na blacie przez 1–2 godziny.
Do podania wystarczy kawa, herbata albo szklanka mleka. Jeśli ma zamienić się w prosty deser, dobrze dodać łyżkę gęstego jogurtu waniliowego i kilka świeżych owoców. Bez przesadnych dodatków też wypada bardzo dobrze — właśnie wtedy najlepiej czuć jego miękką, budyniowo-mannową strukturę.